ความหมายและการใช้
พจนานุกรม ฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ. 2554 ให้ความหมายของคำว่า "หี" ว่าเป็นอวัยวะสืบพันธุ์ของหญิงหรือสัตว์เพศเมียบางชนิด คำว่า "หี" เป็นคำเรียกในภาษาทั่วไปและไม่ได้ระบุโครงสร้างทางกายวิภาคส่วนใดส่วนหนึ่งอย่างเฉพาะเจาะจง ในบริบททางการ การแพทย์ หรือวิชาการ จึงมักใช้คำว่า "อวัยวะเพศหญิง" หรือชื่อโครงสร้างทางกายวิภาคโดยเฉพาะแทน งานศึกษาด้านภาษาและเพศในสังคมไทยกล่าวถึงคำว่า "หี" ในฐานะคำเรียกอวัยวะเพศหญิงที่มีข้อจำกัดในการใช้ในพื้นที่สาธารณะ และกล่าวถึงการใช้คำอื่นเพื่อเรียกหรือกล่าวถึงอวัยวะเพศหญิงแทน การใช้และระดับความหยาบของคำอาจแตกต่างกันตามบริบท ผู้พูด และกลุ่มสังคม
คำว่า "หี" หรือคำที่มีเสียงใกล้เคียงกันพบในภาษาไทหลายภาษาและภาษาไทยถิ่นบางกลุ่ม โดยใช้ในความหมายเกี่ยวกับอวัยวะเพศหญิง และในภาษาอีสานและภาษาไทยถิ่นเหนือมีการใช้คำว่า "หี" หมายถึงอวัยวะเพศหญิง โดยพบการใช้คู่กับคำว่า "หำ" ซึ่งใช้เรียกอวัยวะเพศชายในภาษาพูด ระดับความสุภาพหรือความหยาบของคำเหล่านี้อาจแตกต่างกันตามภาษา ถิ่น และบริบททางสังคม
การใช้เป็นคำด่าและคำอุทาน
นอกจากความหมายโดยตรงแล้ว คำว่า "หี" ยังใช้เป็นคำด่า คำอุทาน หรือใช้ประกอบกับคำอื่นเพื่อสร้างถ้อยคำที่มีความหมายเชิงดูหมิ่น โดยอาจใช้กล่าวถึงทั้งชายและหญิง ในบางบริบท คำดังกล่าวอาจถูกนำไปเชื่อมโยงกับการประเมินพฤติกรรมทางเพศ โดยเฉพาะพฤติกรรมของผู้หญิงที่ถูกมองว่าขัดกับบรรทัดฐานทางสังคม ระดับความหยาบและความหมายของคำขึ้นอยู่กับบริบททางสังคมและความสัมพันธ์ระหว่างผู้พูด ในกลุ่มผู้พูดบางกลุ่มอาจมีการใช้คำดังกล่าวระหว่างบุคคลที่สนิทกัน โดยไม่ได้มีเจตนาดูหมิ่นในระดับเดียวกับการใช้ต่อบุคคลอื่นหรือในพื้นที่สาธารณะ
คำเลี่ยงและคำเรียกอื่น
เนื่องจากคำว่า "หี" โดยทั่วไปถือเป็นคำไม่สุภาพ ผู้พูดจึงอาจใช้คำอื่นแทนตามบริบท เช่น "อวัยวะเพศหญิง" "อวัยวะสืบพันธุ์หญิง" "โยนี" หรือคำในภาษาพูดและคำเปรียบเปรยต่าง ๆ
ในภาษาพูดยังพบคำเรียกหรือคำเลี่ยงอื่น ๆ เช่น "จิ๊มิ" "หอย" "จิ๋ม" "ช่องสังวาส" "ช่องคลอด" "กี" "ปิ๊" "อีปิ๊" "ถ้ำ" "อุโมงค์สวาท" "เนินสวาท" "ร่อง" "ร่องสวาท" "รู" "กลีบ" "โคก" "ตรงนั้นของผู้หญิง" "ช่วงล่าง" "ส่วนล่างของผู้หญิง" และ "จุดซ่อนเร้น" เป็นต้น โดยคำบางคำมีความหมายทางกายวิภาคที่เฉพาะเจาะจงกว่าและไม่ได้เป็นคำพ้องความหมายโดยตรง เช่น แคม หมายถึงส่วนหนึ่งของอวัยวะเพศภายนอก ส่วน แตด ใช้หมายถึงคลิตอริส จึงไม่ควรใช้แทนกันในบริบททางกายวิภาค
ที่มาของคำ
ที่มาของคำว่า "หี" มีข้อเสนอแตกต่างกัน งานศึกษาด้านภาษาและเพศบางแหล่งเสนอความเชื่อมโยงกับคำในภาษาบาลีหรือภาษาสันสกฤตที่มีความหมายเกี่ยวกับความต่ำ ความเลว หรือความเสื่อม อย่างไรก็ตาม ข้อเสนอดังกล่าวเป็นคำอธิบายหนึ่งเกี่ยวกับที่มาของคำ และยังไม่ควรถือเป็นข้อสรุปทางนิรุกติศาสตร์ โดยในทางภาษาศาสตร์เปรียบเทียบ พบคำที่มีรูปและความหมายใกล้เคียงกันในภาษากลุ่มไทหลายภาษา เช่น ภาษาไทยถิ่นเหนือ ภาษาลาว ภาษาไทลื้อ และภาษาไทใหญ่ และมีการสืบสร้างคำในภาษาไทดั้งเดิมที่มีรูปใกล้เคียงกันและหมายถึงอวัยวะเพศหญิง การปรากฏของคำที่มีรูปและความหมายใกล้เคียงกันในภาษากลุ่มไทจึงเป็นข้อมูลอีกส่วนหนึ่งที่ใช้ในการศึกษาประวัติของคำนี้
ความหมายอื่น
ในภาษาไทยถิ่นเหนือบางพื้นที่ คำว่า "หี" หรือ "หีก๋ง" ใช้เรียกส่วนแผ่นหนังสำหรับรองรับกระสุนของหนังสติ๊ก โดย "ก๋ง" ใช้หมายถึงหนังสติ๊ก{
ดูเพิ่ม
อวัยวะเพศหญิง
ช่องคลอด
คลิตอริส
โยนี
คำหยาบ
คำต้องห้าม

